A.ĐẶT VẤN ĐỀ.

I. Lý do đề xuất vấn đề.
Môn Ngữ Văn là môn học có tính đặc thù bộ môn.Dạy học môn Ngữ Văn ở trường THPT,ngoài việc khám phá những tri thức về văn học nghệ thuật, người giáo viên còn thông qua đó tác động đến sự hình thành đạo đức nhân cách, đặc biệt là kĩ năng sống,giao tiếp, ứng xử cho học sinh.Từ quan điểm này chúng tôi xác định những lý do cơ bản sau đây để đưa ra đề xuất này.
Lý do khách quan
Dạy học môn Ngữ Văn như đã nói ở trên,chúng ta thường gặp những vấn đề về giao tiếp, đối nhân xử thế…trong cuộc sống hàng ngày.Những vấn đề đó chính là những “câu hỏi mở” yêu cầu chúng ta phải tìm được “chìa khoá” để làm rõ vấn đề.Cụ thể hơn,trong các tác tác phẩm văn học trong nhà trường,người đọc thường thấy chứa đựng các tình các tình huống mà ở đâu đó trong cuộc sống ta vẫn phảng phất thấy. Điều này cần thiết phải có kĩ năng để xử lí sao cho tốt nhất.
Cuộc sống muôn màu vẻ hiện nay có vô vàn các mối quan hệ phức tạp cần những con người có kĩ năng,năng lực để đối diện với từng vấn đề.Nếu con người không xử lí được các tình huống cuộc sống, sẽ trở nên hoặc mềm yếu tiêu cực,hoặc trơ trọi cô độc trước cuộc đời.
Hình thành một nền tảng đạo đức nhân cách tốt và muốn hoàn thiện bản thân cần dựa vào khả năng giao tiếp, ứng xử trước các vấn đề của cuộc sống
2 . Lý do chủ quan.
Bản thân là giáo viên dạy môn Ngữ Văn ở trường THPT tôi nhận thấy rằng: kĩ năng sống,kĩ năng giao tiếp là yếu tố quan trọng đối với mỗi người, nhất là đối với lứa tuổi học sinh THPT.Những kĩ năng này một phần có thể tìm thấy trong một số tác phẩm văn học trong nhà trường THPT
Như vậy giáo viên Ngữ Văn có thể tác động đến việc hình thành những kĩ năng nói trên cho học sinh thông qua các câu hỏi “có vấn đề”
II.Mục đích của đề xuất
Sáng kiến kinh nghiệm này có thể giúp đông đảo giáo viên Ngữ Văn có được những giờ dạy đạt hiệu quả.Hơn nữa chúng ta có thể kéo gần hơn nữa mối quan hệ giữa văn học nghệ thuật và cuộc sống.
Đối vớ học sinh: các em không chỉ được thưởng thức những tri thức, những cái hay,cái đẹp từ tác phẩm văn học mà còn tự bồi dưỡng cho bản thân những kiến thức bổ ích về năng lực giao tiếp, đối nhân xử thế trong cuộc đời.
Đây cũng có thể coi là một tài liệu để tổ chức các hoạt động ngoại khoá,các chương trình tọa đàm,hội thảo nhỏ ở nhà trường.


B. MỘT SỐ BIỆN PHÁP THỰC HIỆN.

I .Đưa vấn đề vào trong tiết học tác phẩm văn học.
Trong các giờ học tác phẩm văn học,chúng ta có thể thấy rõ rằng: văn bản hay,gần gũi với cuộc sống có thể thu hút sự chú ý của học sinh hơn bất cứ tiết học nào trong bộ môn. Ở đó,nếu giáo viên khéo léo dẫn dắt học sinh, biết đặt ra các vấn đề kích thích học sinh tham gia thảo luận sẽ tạo được một không khí hết sức sôi động.Chúng ta có thể thực hiện việc giáo dục kĩ năng sống thông qua những câu hỏi ở từng tác phẩm cụ thể như sau:
1. Ở lớp 10 có thể áp dụng những bài sau đây:
1.1- Đối với bài Tấm Cám giáo viên đặt một số câu hỏi như sau để học sinh thảo luận:
- Đối với việc Tấm bị mẹ con Cám liên tiếp hãm hại mà Tấm vẫn kiên trì chịu đựng thì các em có suy nghĩ và ý kiến thế nào?
Câu hỏi này nhằm giúp các em học sinh bày tỏ suy nghĩ,thái độ của mình trước một tình thế thiết thực, đó là:có nên chịu đựng khi bị người khác liên tiếp tìm cách hãm hại hay không?lòng kiên nhẫn chịu đựng có phải là một đức tính cần thiết không?...
- Nếu là bản thân mình thì em có cách xử lí nào khác việc mẹ con Cám luôn tìm cách chiếm đoạt những gì của Tấm mà Tấm chỉ ngồi khóc?
Đây lại là một tình huống “mở” để cho các em thoải mái bộc lộ cách ứng xử của cá nhân các em.
- Về việc Tấm trả thù Cám,em có đồng ý với cách xử lí này không?Quan điểm và những biện pháp để giải quyết vấn đề của em như thế nào?
Đối với vấn đề đặt ra như trên,học sinh sẽ có điều kiện bày tỏ quan điểm,chính kiến về cách trả thù kẻ đã